Conservenfabriek van der Vijver
U staat hier voor het adres Katwijkerweg 7, het pand van de huisartsenpraktijk Nieuw Rapenburg. Echter, de huisartsenpraktijk zit hier pas sinds 2005. Het gebouw werd in 1930 oorspronkelijk in gebruik genomen als hoofdkantoor van N.V. van der Vijver Groenten Conservenfabrieken en Drogerijen. De fabriek zelf was veel ouder en stond aan het Additioneel Kanaal, daar waar de Vliet uitkomt in het kanaal. Een ruwe schets van de contouren van het fabrieksterrein ziet u hieronder.
De fabriek werd opgericht aan het einde van de 19de eeuw door Jacob van der Vijver. Jacob begon toen met het inzouten van groente, vooral bloemkool, voor de export naar Engeland en Amerika.
In 1916 trok Jacob van der Vijver zich terug en deed de fabriek over aan zijn twee zoons, Kees en Dick. Na het vroegtijdig overlijden van Dick kreeg Kees, in volksmond ‘CD’ genoemd naar zijn volledige voornaam Cornelis Dirk, de zeggenschap over de gehele N.V.
Na de tweede oorlog volgde een reeks fusies. De eerste in 1948, met Spyer Brothers uit Geertruidenberg. Vanaf dat moment ging de fabriek in Rijnsburg zich voornamelijk toeleggen op het inleggen van uitjes en augurken en het verwerken van fruitpulp. De fabriek werd in de volksmond al snel de ‘uienfabriek’ of ‘juinfabriek’ genoemd.
In 1971 volgde een tweede fusie, nu met conservenfabriek Zwanenburg uit Etten-Leur. In datzelfde jaar besloot men de fabriek in Rijnsburg te sluiten. Het bedrijf ging verder onder de naam SVZ (Spyer van der Vijver Zwanenburg). Na diverse overnames is het bedrijf nog steeds operationeel onder die naam en is nu in handen van de Duitse Döhler Group. Het SVZ hoofdkantoor staat in Breda, met fabrieken op diverse plekken in Europa en één zelfs in de VS. Men levert hoofdzakelijk fruitproducten (concentraten e.d.) aan andere industrieën.
Na vertrek uit Rijnsburg werd de fabriek aan het Additioneel Kanaal afgebroken. Daarmee verdwenen met de fabrieksgebouwen ook de stapels houten vaten en de twee markante schoorstenen uit het dorpsbeeld.
Het kantoorpand hier aan de Katwijkerweg kwam in handen van de gemeente Rijnsburg, die er de afdeling Gemeentewerken in vestigde. Ook bood het gebouw nog een aantal jaren onderdak aan het depot van het Genootschap Oud Rijnsburg totdat het in 2005 in gebruik werd genomen als het nieuwe onderkomen van huisartsenpraktijk Nieuw Rapenburg.
Interessant om te vermelden is dat er in het huidige depot van Genootschap Oud Rijnsburg nog een aantal glas-in-loodramen staan die eens de voorgevel van de fabriek hebben gesierd. Glas-in-loodkunstenaar Jan ter Haar heeft hier in 2013 uitgebreid onderzoek naar gedaan en heeft met behulp van een oude bouwtekening de monumentale gevelversiering ‘op papier’ gereconstrueerd zoals te zien is op zijn website (zie ook de foto hieronder). Zoals Jan ter Haar op zijn site vermeldt is er weinig bekend over het historisch wel en wee van de fabriek omdat het onbekend is waar na sluiting de archieven zijn gebleven. Op zijn website vertelt Jan ter Haar over zijn speurtocht naar het verleden van de ‘juinfabriek’ en wat de afbeeldingen op onderstaande foto voorstellen.
